Tài liệu ôn tập Ngữ văn 12 - Bài: Ôn tập văn nghị luận xã hội

pdf 41 trang An Diệp 27/06/2026 640
Bạn đang xem 30 trang mẫu của tài liệu "Tài liệu ôn tập Ngữ văn 12 - Bài: Ôn tập văn nghị luận xã hội", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • pdftai_lieu_on_tap_ngu_van_12_bai_on_tap_van_nghi_luan_xa_hoi.pdf

Nội dung tài liệu: Tài liệu ôn tập Ngữ văn 12 - Bài: Ôn tập văn nghị luận xã hội

  1. ÔN TẬP VĂN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI I. KIẾN THỨC LÝ THUYẾT. 1. Nghị luận về một tư tưởng, đạo lí. a-Khái niệm: -Nghị luận về một tư tưởng đạo lí là quá trình kết hợp những thao tác lập luận để làm rõ những vấn đề tư tưởng, đạo lí trong cuộc sống. b-Đề tài: Đề tài của nghị luận về tư tưởng, đạo lí là vô cùng phong phú, bao gồm: -Các vấn đề về nhận thức như lí tưởng, mục đích sống -Các vấn đề về tâm hồn, tính cách như: +Lòng yêu nước, lòng nhân ái, vị tha, bao dung, độ lượng +Tính trung thực, dũng cảm, chăm chỉ, cần cù, thái độ hòa nhã, khiêm tốn +Thói ích kỉ, ba hoa, vụ lợi ... -Về các quan hệ gia đình: tình mẫu tử, anh em ... -Về quan hệ xã hội: tình đồng bào, tình thầy trò, bạn bè -Về cách ứng xử, những hành động của mỗi người trong cuộc sống ... c. Yêu cầu: -Biết phân tích, giải thích để xác định vấn đề đặt ra trong đề bài, hiểu được vấn đề cần nghị luận. -Chứng minh những biểu hiện cụ thể của vấn đề, so sánh, bàn bạc, bác bỏ vấn đề -Phải biết rút ra ý nghĩa của vấn đề bàn luận. d. Các thao tác lập luận cơ bản: -Gồm các thao tác: giải thích, phân tích, chứng minh, so sánh, bác bỏ, bình luận. e. Nội dung cơ bản của bài làm: -Giới thiệu, giải thích tư tưởng, đạo lí cần bàn. -Phân tích những mặt đúng, bác bỏ những biểu hiện sai lệch có liên quan đến vấn đề bàn luận. -Nêu ý nghĩa, rút ra bài học nhận thức và hành động về tư tưởng, đạo lí. f. SƠ ĐỒ HÓA DÀN Ý: Mở bài Nêu tư tưởng đạo lí cần bàn - Giới thiệu thẳng vấn đề cần bàn luận luận Giải thích ( là gì?) - Giới thiệu ngắng gọn nội dung tư tưởng, cách hiểu Thân bài Phân tích, chứng minh ( Tại - Phân tích tác dụng, ý nghĩa của tư tưởng, sao? Như thế nào?) chứng minh.
  2. Bàn bạc, mở rộng vấn đề - Lật ngược vấn đề. - phê phán những tư tưởng, biểu hiện trái ngược Kết bài Rút ra bài học nhận thức và -Nhận thức ý nghĩa, tính đúng đắn, tác dụng hành động. của tư tưởng. - Hành động. 2. Nghị luận về một hiện tượng đời sống: a. Khái niệm: Nghị luận về một hiện tượng đời sống là kiểu bài lấy một hiện tượng xảy ra trong đời sống để bàn bạc. Từ hiện tượng này, người nghị luận phải phân tích để tìm ra ý nghĩa xã hội về tư tưởng, đạo đức mà bàn bạc, đánh giá vấn đề. Đề tài đưa ra bàn bạc gần gũi với đời sống, sát hợp với trình độ nhận thức của HS như: tai nạn giao thông,ô nhiễm môi trường, sống ảo, tiêu cực trong thi cử, nạn bạo hành trong gia đình,nhà trường, những tấm gương người tốt việc tốt ... b. Các thao tác lập luận cơ bản: - Gồm các thao tác: giải thích, phân tích, chứng minh, so sánh, bác bỏ, bình luận. c. Nội dung cơ bản: -Nêu rõ hiện tượng bàn luận và vấn đề đặt ra trong hiện tượng đời sống bàn luận. -Phân tích mặt đúng - sai, tích cực - tiêu cực, lợi - hại của hiện tượng đời sống. -Chỉ ra nguyên nhân và bày tỏ thái độ, ý kiến của người viết về hiện tượng xã hội đó. d. Sơ đồ hóa dàn ý. Mở bài - Nêu hiện tượng đời sống cần bàn - giới thiệu thẳng hiện tượng cần bàn luận luận - Giải thích ( Là gì?). - Giải thích ngắn gọn hiện tượng. Thân bài - Biểu hiện, thực trạng - Diễn ra như thế nào? ở đâu? Tính phổ biến?
  3. - Phân tích nguyên nhân/ tác hại - Nguyên nhân: Chủ quan, khách quan; hoặc tác dụng ( nếu là hiện tượng con người; thiên nhiên tốt). - Biện pháp khắc phục/ biện pháp - giải pháp khắc phục/ Nhân rộng việc đó nhân rộng hiện tượng như thế nào? Kếtbài - Rút ra bài học nhận thức và hành - Nhận thức tác dụng, tác hại. động. - Hành động. II. ĐỀ THỰC HÀNH ĐỀ 1: TẦM QUAN TRỌNG CỦA SỰ TỰ GIÁC ĐỐI VỚI MỖI NGƯỜI Ý thức về sự tự giác trong mỗi người là một cách rèn luyện bản thân được khuyến khích hình thành và phát triển ngay từ khi chúng ta còn nhỏ. Thế nhưng không phải ai cũng hiểu được tầm quan trọng của nó. - Ý 1. Sự tự giác là thước đo trong nhận thức con người để quyết định người đó đã nỗ lực bao nhiêu, nỗ lực đến mức nào Ý 2. Khi có ý thức tự giác, chúng ta sẽ chủ động vươn xa, cố gắng học hỏi, nghiên cứu, mở rộng kiến thức, từ đó sẽ có nhiều cơ hội hơn. Ý 3: Tự giác giúp ta chủ động thực hiện mục tiêu, lên kế hoạch cho tương lai. Giúp ta tạo được nên giá trị của chính bản thân mình. - Y 4. Khi có tính thần tự giác, ta sẽ biết mình cần phải làm gì mà không phải chạy theo, hay nghe theo ý kiến của người khác không dựa dẫm hay lệ thuộc vào ai. - Ý 5. Tự giác là một đức tính cần quan trọng để hình thành nhân cách con người. Chứng minh: Dân tộc Do Thái tuy chỉ chiếm khoảng 14 triệu dân nhưng lại là quốc gia sở hữu tới 40% lệ người đạt giải Nobel nhờ việc rèn luyện tính tự giác khi còn nhỏ. Trẻ em do Thái lên 3 tuổi đã tự giác làm việc nhà, tự chăm sóc bản thân và lên 5 mỗi đã biết tự tiếp cận những nguồn tri thức mới. Bài học nhận thức. Cần phải nuôi dưỡng tinh thần tự giác để hoàn thiện bản thân hơn, phát huy sự "ưu tú" trong mình Một bông hoa đủ đầy thanh sắc, sẽ tự biết vươn lên, con người cũng vậy. Và bạn có cam tâm để sự ưu tú" của mình bị ăn mòn bởi thụ động không? Tôi thì không, vì tới biết sự tự giác đã làm chủ cuộc đời mình rồi.
  4. ĐỀ 2: SỰ CẦN THIẾT PHẢI NUÔI DƯỠNG TRÁI TIM ẤM ÁP Tình yêu thương được chưng cất từ mạch nguồn trái tim, bởi vậy để có được tình thương, trước hết ta cần phải “cấp dưỡng” để hình thành một trái tim ấm áp. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Cần thiết phải nuôi dưỡng trái tim ấp áp vì khi đó ta sẽ biết yêu thương, san sẻ, cảm thông và thấu hiểu cho những hoàn cảnh kém may mắn quanh ta. Từ đó, giúp ta vui vẻ hơn hạnh phúc hơn và biết trân trọng những gì mình đang có. - Ý 2. Trái tim ấm áp không chỉ mang đến cho chúng ta một tâm hồn nhân văn, đời sống tinh thần thêm trọn vẹn, phong phú, giàu lòng trắc ẩn, mà hơn thế, đó còn là bước đệm để hình thành nhân cách và vun đắp sự sống trong ta. - Ý 3. Sở hữu một trái tim ấm áp ta sẽ có sức mạnh cứu vớt những mảnh đời lấm lem, bất hạnh; là nền móng kết thành một bản thể tốt, từ đó dựng xây một xã hội văn minh. - Ý 4. Có một trái tim ấm áp ta sẽ luôn sẵn lòng trao đi yêu thương và mở lòng đón nhận yêu thương. - Ý 5. Trái tim ấm áp sẽ là sợi dây vô hình nhưng đầy sức mạnh kéo mọi người lại gần nhau hơn, xóa nhòa mọi khoảng cách và giúp những tâm hồn xa lạ trở nên đồng điệu. Chứng minh: Giữa tâm dịch Covid-19, những trái tim ấm áp của những mạnh thường quân đã cứu giúp cho những người lao động nghèo có cơ hội được đoàn tụ với gia đình hay có được miếng cơm, manh áo để trụ lại nơi xứ người trong đại dịch. Phản đề: Không có trái tim ấm áp, con người ta sẽ mãi nhấn chìm trong thói ích kỉ, hẹp hòi và tự bóp nghẹt nhân cách, bóp nghẹt tương lai của chính mình Bài học nhận thức: Nuôi dưỡng trái tim ấm áp chính là đang nuôi dưỡng phần "người" để lấn át cải phân “con" trong bản năng vốn có. Hãy vun đắp để cuộc đời thêm trọn vẹn, ý nghĩa. ĐỀ 3: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC XÁC LẬP MỤC ĐÍCH SỐNG Không phải ai trong chúng ta cũng nhận thức được rằng “sống không cần lâu, chỉ căn sâu là được". Và để có thể sống sâu, sống trọn vẹn từng khoảnh khắc, mỗi con người chúng ta, đặc biệt là giới trẻ cần phải xác định cho mÌnh một mục đích sống đúng đắn. Mục đích sống chính là những mong muốn, khát khao, những dự định mà con người luôn hưóng đến trên hành trình trải nghiệm cuộc sống. Việc xác lập mục đích sống đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình hình thành nhân cách, tài năng và hạnh phúc con người. Xác định mục đích sống chính là ta
  5. đang tự xây nên ngọn hải đăng soi đường dẫn lối cho cuộc đời mình. Mục đích sống giúp ta không bao giờ bị rơi vào trạng thái mông lung, vô định, chán nản vì không biết mình muốn gì, cần gì như con thuyền lạc giữa đại dương. Chỉ bằng cách tự thiết lập một mục đích sống cụ thể, đủng đắn, hưởng đến những lí tưởng cao đẹp, ta mới có thể vững bước trên hành trình khám phá thế giới và hoàn thiện bản thân. Những người trẻ càng cần hơn đến việc xác lập mục đích sống bởi phía trước chúng ta còn cả một quãng đường đài, không thể vô trách nhiệm mà phó mặc, cũng không thể dựa dẫm vào bất kì ai mãi mãi. Nhờ có mục đích sống đúng đắn, những chiến sĩ áo trắng, áo xanh mới nguyện lao mình vào biển lửa tiền tuyến để cống hiến, để sống trọn vẹn với những giá trị cao quý của sức trẻ, của lòng nhiệt huyết trong tâm dịch Covid-19. Thiết lập mục đích sống có vai trò quan trọng bởi nó tạo động lực thôi thúc con người tiến về phía trước, tạo bệ phóng giúp cho con người chạm được đến đỉnh cao của sự nghiệp, có được thành công và hạnh phúc. Nhờ việc thiết lập mục đích sống từ những bước chân đầu tiên, thế hệ trẻ mới không bị vòng xoáy khắc nghiệt của cuộc đời kéo vào những tệ nạn, những thói hư tật xấu mà tự hủy hoại bản thân, đánh mất niềm tin người thân. Mục đích sống giúp chúng ta trải nghiệm sâu hơn những tầng bậc diệu kì của thế giới rộng lớn, phong phú. Đi đúng đường và sống đúng hướng chính là phương châm sống quý giá nhất mà mỗi người trẻ nên góp nhặt để không phải sống hoài, sống phí, để không phải ngoái đầu nuối tiếc những dấu chân vô vị đã hằn in trên mặt đất. ĐỀ 4: Ý NGHĨA CỦA NHỮNG HI SINH THẦM LẶNG TRONG ĐẠI DỊCH. Để có được công tác chống dịch, kiểm soát dịch bước đầu tốt như Việt Nam, phần lớn nhờ công lao của những “người anh hùng thầm lặng” sẵn sàng cống hiến hết mình vì Tổ quốc. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Sự hi sinh thầm lặng thể hiện phẩm chất đạo đức cao đẹp của mỗi cá nhân và khát vọng dâng hiến hết mình cho Tổ quốc, cho nhân dân. - Ý 2. Sự hi sinh thầm lặng trong đại dịch Covid-19 là thứ ánh sáng giúp xoa dịu tâm thế hoang mang, hoảng loạn của người dân trước làn sóng dịch bệnh diễn biến phức tạp. - Ý 3. Thể hiện truyền thống, phát huy tinh thần dân tộc trước đại dịch, khẳng định vẻ đẹp của người dân Việt. - Ý 4. Giúp ta vững tin hơn về một tương lai “khởi sắc” sau Đại dịch, là nghĩa cử cao đẹp đầy tính nhân văn. - Ý 5. Sự hi sinh thầm lặng mang ý nghĩa lớn lao, thiêng liêng, tạo nên những giá trị phi thường giữa đời thường.
  6. Chứng minh: Những y bác sĩ, bộ đội, lính biên phòng, cán bộ, Đảng, Nhà nước, thanh niên tình nguyện... Bài học nhận thức: Về sự cống hiến của bản thân. Sự hi sinh thầm lặng thể hiện phẩm chất đạo đức cao đẹp của mỗi cá nhân và khát vọng đảng hiến bột mình cho Tổ quốc, cho nhân dân. Sự hi sinh thầm lặng là biểu hiện của tinh thần đoàn kết, lan tỏa một năng lượng tích cực đến tất cả mọi người, kêu gợi sự đồng chí, đồng lòng cùng chung tay đẩy lùi dịch bệnh. Chứng kiến những hi sinh thảm lặng ấy, ta cùng thảm thía hơn cái nghĩa tình đồng bào sâu đậm, ta càng biết ơn và trân trọng những con người bình thường, giản đị nhưng lại có thể tạo nên những giá trị phi thường như thế. Nếu không có sự hi sinh thầm lặng của đội ngũ các y bác sĩ, các chiến sĩ ở tuyến đầu chống dịch, có lẽ không thể có một Việt Nam kiên cường, dũng cảm như bây giờ. Dù trải qua bao nhiêu mất mát, hi sinh, dù có phải làm việc cật lực cả ngày lẫn đêm mệt nhoài, vất vả nhưng những “người anh hùng thầm lặng" vẫn còn đó, vẫn luôn sẵn sàng cống hiến hết mình vì cuộc chiến “không ai bị bỏ lại phía sau”. Như một tấm chắn vững chắc cho nhân dân trước đại dịch, sự hi sinh thầm lặng mang ý nghĩa lớn lao thiêng liêng nhưng cũng ko tránh khỏi những xót xa ngậm ngùi. ĐỀ 5: SỨC MẠNH CỦA LÒNG BAO DUNG TRƯỚC SAI LẦM CỦA NGƯỜI KHÁC Con người là một bản thể chưa hoàn chỉnh, cho nên chúng ta ai cũng có thể mắc sai lầm. Nhưng có phải lúc nào ta cũng cần nghiêm khắc và trừng phạt sai lầm hay không? Đối với lỗi lầm, bên cạnh việc trách phạt thì lòng bao dung có sức mạnh kì diệu hơn cả. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Sức mạnh của bao dung mang đến như một sự khích lệ, tiếp động lực để mỗi người có thể dũng cảm nhìn nhận trung thực về sai lầm của bản thân. - Ý 2. Là cỗ máy kiến tạo nên một xã hội nhân văn, giàu tình nhân ái và công bình. - Ý 3. Giúp con người cởi mở hơn với lỗi lầm của mình, thẳng thắn đối diện với sai trái và tìm cách sửa sai. - Ý 4. Là mang đến cho chúng ta sự cảm thông, giúp ta như được an ủi, vỗ về, động viên và thức tỉnh ta không phạm phải sai làm thêm một lần nào nữa. - Ý 5. Bao dung sẽ giúp con người ta sống chan hòa hơn, nhân ái hơn; là sợi dây neo kéo mọi người lại gần nhau hơn.
  7. Chứng minh: Chính sách “đặc xá” đối với một số tù nhân của nhiều Chính phủ trên thế giới trong đó có Việt Nam. Bên cạnh việc ghi nhận quá trình cải tạo, còn thể hiện tinh thần nhân văn, động viên họ làm lại cuộc đời. Bài học nhận thức: “Khi bạn không tha thứ cho một ai đó, tức là bạn đang quay lưng lại với tương lai của mình. Khi bạn bao dung, điều đó có nghĩa bạn đang tiến về phía trước”. ĐỀ 6: Ý NGHĨA CỦA NHỮNG MỤC TIÊU TRONG CUỘC SỐNG Gertrude Stein từng nói: “Bạn phải biết mình muốn gì thì bạn mới đạt được nó”, con người luôn muốn có được thành công nhưng điều này không dễ, để có được thứ mình muốn, ta cần bắt đầu với những mục tiêu. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Những mục tiêu góp phần tạo động lực, nuôi dưỡng đam mê, khơi dậy khao khát chinh phục những kế hoạch, những đỉnh núi cao trong ta. - Ý 2. Những mục tiêu sẽ chính là những lời cổ vũ, sự động viên để con người tiếp tục nỗ lực bước qua hiện tại và hướng tới tương lai. - Ý 3. Mục tiêu giúp ta định hướng cuộc đời, vạch ra con đường phía trước; nó soi đường chỉ lối, bám giữ ta khỏi những cảm dỗ để đi đúng đường. - Ý 4. Khi có mục tiêu, chúng ta như được khơi dậy lòng ham sống, thôi thúc ta hành động, hướng tới một lối sống ý nghĩa, tích cực và có giá trị. - Ý 5. Khi có mục tiêu, ta sẽ dễ dàng kết nối với những người cùng chí hướng, phát huy năng lực của mình. Chứng minh: Tỉ phú Mark Zuckerberg, AFP cho biết anh là một người thích đặt ra những mục tiêu, năm 2004 Mark sáng lập “Facebook" với mục tiêu “khiến thế giới cởi mở và kết nối hơn" và bây giờ thì tất cả chúng ta đều có thể thấy được kết quả của mục tiêu bấy giờ của Mark. Bài học nhận thức: Để thành công, có mục tiêu thôi chưa đủ, ta cần nỗ lực, cố gắng để đạt được mục tiêu, chinh phục những nấc thang của cuộc sống. “Chúng ta càng cảm thấy sâu sắc về một lý tưởng hay mục tiêu, ý tưởng chôn sâu trong tiềm thức của ta ấy sẽ càng dẫn ta chắc chắn trên đường hoàn thành nó".
  8. ĐỀ 7: SỰ CẦN THIẾT CỦA VIỆC CỐNG HIẾN - Thước đo của cuộc đời không phải là thời gian mà là sự cống hiến". Nhà thuyết giáo người Mĩ thể hiện một quan niệm sống cao đẹp, cuộc sống sẽ ý nghĩa hơn khi con người biết cống hiến, góp sức mình vào cuộc đời chung. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Khi cho đi bản thân ta đồng thời nhận lại nhiều thứ, khi sự cống hiến của mình trở nên có ích con người sẽ cảm thấy phấn chấn, hạnh phúc vì làm được việc tốt, cảm nhận được giả trị của bản thân và có động lực để tiếp tục cống hiến. - Ý 2. Cống hiến giúp ta vượt lên sự ích kì tầm thường để thấy an yên, nhẹ nhõm và sống trọn vẹn hơn. - Ý 3. Cống hiến thể hiện nghĩa cử cao đẹp, tấm lòng nhân văn, đó là nền tảng để hình thành một nhân cách tốt. - Ý 4. Cống hiến giúp mọi người vượt qua khó khăn, trao cho họ niềm tin về cuộc sống, về tình người. - Ý 5. Cống hiến là một trong những chất keo gắn kết mọi người. Nhờ có sự cống hiến của mỗi cá nhân, nhân loại mới có thể vượt qua khó khăn, bước tới những nền văn minh mới. Chứng minh: Chắc hẳn chúng ta ai cũng biết đến câu chuyện về những chiếc ATM gạo và mới đây là ATM oxy của doanh nhân Hoàng Tuấn Anh, bằng kiến thức và tấm lòng của mình, anh đã có những sáng chế, đóng góp giúp đỡ mọi người trong đại dịch. Đó là sự cống hiến tuyệt vời của một con người như cách anh chia sẻ: “Đưa tay cho người cần mình nhất", Bài học nhận thức: Sự cống hiến chính là một trong những chìa khoá để thế giới chiến thắng đại dịch cũng như những biến cố trong tương lai. ĐỀ 8: HÀNH ĐỘNG CHỦ ĐỘNG THOÁT KHỎI VÙNG AN TOÀN Vùng an toàn là môi trường quen thuộc, ít rủi ro của mỗi người nhưng nếu không can đảm và thử thách, con người sẽ mãi dậm chân một chỗ và không vượt qua được giới hạn của bản thân. Điều này khiến ta nhận thức sâu sắc về ý nghĩa của hành động chủ động thoát khỏi vùng an toàn. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Bước ra khỏi vùng an toàn, con người sẽ có cơ hội được trải nghiệm và khám phá thế giới, mở mang đầu óc và tích lũy kinh nghiệm.
  9. - Ý 2. Thoát khỏi vùng an toàn để trang bị cho bản thân những kĩ năng, tâm thế để sẵn sàng đối mặt với thách thức, rèn luyện để cứng cáp và bản lĩnh hơn - Ý 3. Chủ động thoát khỏi vùng an toàn là cách khai thác năng lực tiềm ẩn của bản thân, khiến bản thân có giá trị và cuộc sống đáng giá hơn. - Ý 4. Khi chủ động thoát ra khỏi an toàn con người sẽ nhạy bén và dũng cảm, nếu không sẽ tụt hậu và bị đào thải. Chứng minh: Thế giới được như ngày hôm nay chính là những con người dám bước ra vùng an toàn, dám thất bại và khát khao chinh phục như Edison, Anh-xtanh, Mark Zuckerberg.... - Ngày nay, một bộ phận người trẻ không dám thoát ra khỏi vùng an toàn, bị động dưới sự sắp xếp của người lớn hoặc tự mình kìm hãm bản thân vì thế trở nên lạc lõng, thiếu sức sống và dễ bị tổn thương. Bài học nhận thức: Tất cả chúng ta, đặc biệt là những người trẻ cần cho bản thân cơ hội được thử sức, phá lớp “kén” của mình nhưng cần phân biệt đâu là bước ra khỏi vùng an toàn, đâu là liều lĩnh để cuộc sống không trở nên vô nghĩa. ĐỀ 9: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC RÈN KĨ NĂNG SỐNG Thomas Puller từng nói: "Kĩ năng, chứ không phải sức mạnh, điều khiển con tàu", câu nói của nhà sử học người Anh đã khẳng định tầm quan trọng của kĩ năng và đặt ra bài học cho ta về quá trị của việc rèn kĩ năng sống. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1 Việc rèn luyện kĩ năng sống giúp ta tự tin, mạnh dạn, vững tâm thể hiện cá tính của mình. - Ý 2. Kĩ năng sống đóng vai trò ứng dụng tri thức vào vấn đề và giải quyết nó một cách hiệu quả nhất. Nếu không có kĩ năng mà chỉ khư khư một mở lí thuyết suông, mọi thứ chẳng có nghĩa là gì cả. - Ý 3. Việc rèn luyện kĩ năng sống giúp chúng ta khắc phục những khuyết điểm và phát huy lợi thế của mình, giúp bản thân đối phó với những tình huống bất ngờ đồng thời khiến cho cuộc sống thuận lợi hơn. - Ý 4. Những kĩ năng sống sẽ giúp chúng ta học cách tiết chế và dung hoà với người khác. - Ý 5 Kỹ năng sống sẽ giúp ta học cách lắng nghe, tôn trọng và biết phối hợp với người khác khiến cho mối quan hệ tốt đẹp và làm việc hiệu quả hơn.
  10. Chứng minh: Trong bối cảnh dịch bệnh khó khăn, mọi người phải hạn chế ra đường thì những kĩ năng sống càng thể hiện tính ưu việt của nó giúp ta tìm cách giảm thiểu rủi ro, vừa giúp bản thân vừa hỗ trợ người khác. Bài học nhận thức: Việc rèn kĩ năng sống vô cùng cần thiết, không chỉ mỗi người cần ý thức mà cộng đồng, xã hội cần tạo ra môi trường lành mạnh thôi thúc quá trình rèn luyện này. ĐỀ 10: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC HIỂU GIÁ TRỊ BẢN THÂN Giá trị của bản thân là những điều riêng biệt, nổi bật về tài năng, phẩm cách, quan niệm... của mỗi con người chúng ta Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Hiểu được giá trị của bản thân chính là bước đầu tiên quyết định đến việc ta có thể tạc ghi hình ảnh của chính mình trong thế giới đa sắc màu hay không. - Ý 2. Việc hiểu được giá trị của bản thân có vai trò đặc biệt quan trọng giúp ta nhìn nhận được những ưu, khuyết điểm của mình, phát huy tối đa năng lực tiềm ẩn và khắc phục triệt để những yếu tố cản đường thành công. - Ý 3. Nó giúp ta đi đúng đường, phát triển đúng hướng, giúp ta định vị được bản thân giữa cuộc đời lớn rộng, biết mình đang đứng ở đâu và cần học hỏi thêm những gì để không bị tụt hậu so với thời đại tân tiến ngày nay. - Ý 4. Có hiểu được giá trị bản thân, ta mới có thể đem những giá trị ấy lan tỏa đến mọi người, đó chính là nền tảng của mọi sự cống hiến đầy ý nghĩa cho cộng đồng, xã hội. - Ý 5. Hiểu được giá trị của bản thân, ta sẽ trở nên quyết đoán hơn, mạnh mẽ hơn trong việc tự đưa ra những quyết định lớn của cuộc đời mình. Chứng minh: Chúng ta sẽ không thể quên Gilbert, người phụ nữ từ chối bằng sáng chế Vaccine Covid, bà nói: “Tôi có thể kiếm được một khoản lợi nhuận khổng lồ. Nhưng không muốn độc quyền sáng chế, vì tôi muốn chia sẻ công nghệ này để mọi người có thể sản xuất vaccine". Bài học nhận thức: Hiểu được giá trị bản thân chính là cách làm chủ thành công và hạnh phúc!
  11. ĐỀ 11: SỨC MẠNH CỦA SỰ TỰ TIN Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Sự tự tin giúp cho bản thân mỗi chúng ta biết trân trọng năng lực và phẩm chất của chính mình, giúp ta thêm lạc quan, yêu đời và luôn sẵn sàng vượt qua những nỗi sợ hãi, chán nản và cả những điều không đáng có. - Ý 2. Xây dựng được sự tự tin trong tiềm thức, ta như đang chắp thêm đôi cánh vững chắc cho những đam mê, khát vọng. - Ý 3. Sự tự tin hình thành trong ta một lối tư duy tích cực, sáng tạo, giúp ta nắm bắt được những cơ hội, có đủ bản lĩnh để dám nói, dám làm. - Ý 4. Tin vào bản thân và phát huy tối đa những thế mạnh của bản thân trong việc xây dựng cuộc sống và theo đuổi những đam mê, khát vọng. - Ý 5. Có tin vào bản thân, đôi mắt ta mới dám phóng xa tầm nhìn, đôi chân ta mới dám mạnh dạn bước đi với những khao khát và đam mê. Chứng minh: Hoa hậu Nguyễn Hương Giang với sức mạnh của sự tự tin, tự tin về năng lực, trí tuệ đã vượt qua rào cản giới tính thứ ba để sống thật với chính mình và tự tin tỏa sáng. Hương Giang đã và đang là niềm tự hào của một bản lĩnh, một sự tự tin đáng khâm phục. Bài học nhận thức: Hãy tự tin vì bạn là chính bạn, đùng bao giờ đánh mất sự tự tin vì những sai lầm, ngay cả những con người vĩ đại nhất cũng có lúc phạm sai lầm đấy thôi. ĐỀ 12 TẦM QUAN TRỌNG CỦA LỜI NÓI “CẢM ƠN" TRONG CUỘC SỐNG Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Lời nói “cảm ơn" có tầm quan trọng đặc biệt trong cuộc sống con người từ những hành động nhỏ bé nhất. - Ý 2. Lời nói “cảm ơn" vừa là cách ta thể hiện lòng biết ơn, trân trọng với sự giúp đỡ của người khác vừa là sợi dây nối kết trái tim và tâm hồn cả những con người tưởng như xa lạ. - Ý 3. Lời “cảm ơn" giúp ta ý thức hơn về sự quan tâm, giúp đỡ của người khác, là động lực khích lệ con người ta phải biết sống để tương trợ, để san sẻ và yêu thương.
  12. - Ý 4. Nhờ có lời nói “cảm ơn” giúp cho những mối quan hệ tốt đẹp đã dần được hình thành, có những cơ duyên gắn bó cả cuộc đời cũng đã từng được bén lên từ một lời nói cảm ơn. - Ý 5. Sức mạnh của lời nói “cảm ơn” khiến cho mọi hành động của chúng ta trở nên có ý nghĩa, khiến ta có được một tâm hồn thanh thản, một trái tim đong đầy yêu thương và sống một cuộc đời trong vẹn hơn, giá trị hơn Chứng minh: Trong đại dịch Covid-19, những lời nói “cảm ơn" hay đơn giản chỉ là một nụ cười rạng rỡ hằn in những vết chân chim trên khuôn mặt đã xế chiều cũng trở thành niềm an ủi lớn lao giúp cho những tình nguyện viên tiếp tục vững bước tin trên hành trình căng mình chống dịch đầy vất vả, mệt nhoài. Bài học nhận thức: Lời nói “cảm ơn" tạo nên dấu ấn, tạo nên những hình ảnh tốt đẹp của mỗi chúng ta trong mắt mọi người xung quanh ĐỀ 13: VAI TRÒ CỦA SỰ KHÁC BIỆT TRONG CUỘC SỐNG Chúng ta chưa chắc đã tài năng hơn người khác, nhưng việc không giống ai cũng đã làm nên giá trị của mỗi người. Chúng ta sinh ra là một bản thể duy nhất, sự khác biệt tạo nên tính cách, quan điểm, lựa chọn riêng, Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Biết cách khai thác và tận dụng những nét riêng biệt của bản thân không những khiến bản thân trở nên đặc biệt hơn mà còn đem lại cho ta nhiều cơ hội. - Ý 2. Việc thể hiện con người cá nhân một cách mạnh mẽ giúp ta tạo được lập trường, phát triển một phong cách độc lập và có được sự chủ động trong cuộc sống bởi không cần phải gò mình trong một khuôn mẫu nào cả. - Ý 3: Sự khác biệt còn giúp ta phát huy khả năng sáng tạo - Ý 4. Cần phát huy sự khác biệt để tạo nên cho mình những giá trị riêng, đóng vai trò không thể thiếu trong xã hội. - Ý 5. Sự khác biệt giúp ta nhìn nhận cuộc sống chủ động và lá trí hơn, thay vì chịu ảnh hưởng của hiệu ứng đám đông, con người sẽ có phán đoán và quyết định của riêng minh. Chứng minh: Ga-li- lê từng đánh đổi sự sống để khẳng định Trái Đất quay quanh mặt trời mặc cho Thiên hoàng và cả xã hội bấy giờ xem Trái Đất là trung tâm của vũ trụ. Sự dũng cảm dám khác biệt của ông đã mở ra một hướng phát triển cho ngành Thiên văn của nhân loại.
  13. Bài học nhận thức: Mỗi người là một sắc màu riêng nhưng có những lúc cũng cần đem bản sắc của mình hòa vào bức tranh lớn của thời đại để vừa là cái tôi cá nhân, vừa là cái ta rộng lớn vì 1 thế giới đẹp xinh. ĐỀ 14: SỨC MẠNH CỦA LỐI SỐNG CHỦ ĐỘNG Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Lối sống chủ động giúp con người có được tâm thế tốt nhất, có sự chuẩn bị kĩ càng và thể hiện bản thân tốt nhất. - Ý 2. Không chỉ thể sự chủ động giúp con người nắm bắt được cơ hội, tận dụng thời cơ và có thể đưa ra sự lựa chọn thay vì chịu sự sắp đặt sẵn hoặc không nhận về được gì cả. - Ý 3. Lối sống chủ động sẽ giúp con người sự bình tĩnh, bản lĩnh ứng phó và đưa ra giải pháp tối ưu nhất. - Ý 4. Sống chủ động, chúng ta sẽ có nhiều cơ hội được trải nghiệm, cọ xát; người sẵn sàng dấn thân vào bất cứ điều gì sẽ được rèn luyện để cứng cáp và trưởng thành hơn. - Ý 5. Lối sống này còn kích thích sự sáng tạo, khám phá của con người, giúp chúng ta trở nên năng động, linh hoạt hơn. Chứng minh: Khi chúng ta đang phải đối mặt với thách thức của Covid-19 thì lối sống chủ động đóng vai trò quan trọng. Nó sẽ làm nảy sinh trong ta nhiều ý tưởng nhằm khắc phục khó khăn, nắm bắt được cơ hội, thậm chí tự tạo ra cơ hội cho mình và có thể giúp đỡ người khác. - Phản đề: Dù vậy trên thực tế ta vẫn thấy một số người có lối sống há miệng chờ sung, đặt mình vào thế bị động để rồi lỡ mất nhiều cơ hội Bài học nhận thức: Lối sống chủ động có sức mạnh lớn nhưng mỗi người cần trau dồi năng lực cũng như phẩm chất, có như thế mới đạt được thành công thực sự. Cuộc sống cũng giống như việc đạp một chiếc xe, nếu bạn không chủ động tiến lên thì sẽ thì chậm lại và ngã. ĐỀ 15: SUY NGHĨ VỀ GIỚI HẠN CỦA BẢN THÂN Mỗi người chúng ta đều có ưu điểm nhưng cũng tồn tại những nhược điểm, nó có thể khiến ta khó khăn để làm một điều gì đó nhưng tôi đồng tình với Brian, nếu
  14. không vi phạm pháp luật hay đạo đức, chúng ta hãy cứ làm điều ta muốn rồi mới kết luận nó có thể hay không. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Giới hạn là những điều ta không thể nhưng thay vì nghĩ về nó ta hãy thử bắt đầu với những điều nhỏ trước tiên. - Ý 2 Hãy thử vượt ra khỏi vùng an toàn, chấp nhận một thủ thách mới và cho bản thân cơ hội được trải nghiệm, học hỏi. - Ý 3. Thử làm một điều gì đó khác thường để không phải hối hận bởi con người chỉ sống một lần và những năng lực tiềm ẩn có thể xuất hiện bất cứ lúc nào để ta chinh phục những điều tưởng như là giới hạn của mình. - Ý 4. Tự tin vào chính mình, làm hết sức có thể, khi đó không một điều gì trở thành giới hạn của chúng ta. Giới hạn là do con người tự đặt ra, cũng có thể chính là do cuộc sống đặt ra cho chúng ta. Chứng minh: Nick Vujicic đến bây giờ có lẽ vẫn là một biểu tượng về hành trình vượt qua giới hạn của mình. Có ai nghĩ rằng, một người đàn ông khuyết tật tứ chi có thể trở thành một diễn giả truyền cảm hứng cho hàng triệu người? Nhưng bằng nghị lực phi thường anh đã biến điều tưởng như không thể thành có thể. Bài học nhận thức: Con người phải sống hết mình, sống nhiệt huyết và không hối hận, có như thế cuộc đời mới trở nên ý nghĩa, như một bông hoa đã bung tỏa để ngát hương. ĐỀ 16: Ý NGHĨA CỦA HÀNH ĐỘNG CHO ĐI Cuộc sống là một hành trình trải nghiệm và khám phá, trên hành trình ấy ta nhận về nhiều giá trị nhưng sẽ ý nghĩa hơn khi ta biết cho đi. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Hành động cho thể hiện sự tử tế, giúp đỡ người khác bằng những gì của mình với tấm lòng chân thành và niềm hi vọng vào điều tốt đẹp. Đó là sự an yên, hạnh phúc ở trong lòng khi hành động của mình có thể giúp ích cho người khác. - Ý 2. Cho đi là cách ta tập thói quen gạt bỏ khỏi sự ích kỉ, toàn tính; khiến tâm hồn trở nên trong sạch và dịu dàng hơn. - Ý 3. Hành động cho đi góp phần hình thành nhân cách tốt đẹp trong mỗi người, giúp chúng ta hiểu đời hiểu mình hơn.
  15. - Ý 4. Khi nhìn thấy kết quả của việc cho đi, ta sẽ cảm thấy có động lực để cố gắng yêu thương hơn mỗi ngày. - Ý 5 Cho đi tiếp thêm sức mạnh, hi vọng để nỗ lực, phấn đấu vì một tương lai tươi sáng. Chứng minh: Có lẽ chúng ta vẫn chưa quên được câu chuyện mười năm cõng bạn tới trường của cậu học sinh Ngô Minh Hiếu. Hành trình ấy dù gian nan nhưng đầy ắp sự tử tế và tình người; sự cho đi của Hiếu dành cho người bạn không chỉ là một sự động viên tinh thần mà đã thắp lên ánh sáng cho cả một cuộc đời. Bài học nhận thức: Cho đi nhiều hơn và cũng nhận lại thật nhiều để cuộc sống tốt đẹp hơn. Nếu bạn không thể là Mặt Trời thì cũng đừng làm một đám mây. Nếu bạn không thể xây dựng một thành phố thì hãy xây lấy một trái tim hồng. ĐỀ 17: SỰ CẦN THIẾT CỦA VIỆC NUÔI DƯỠNG TÂM HỒN “Hạnh phúc của con người không nằm ở vận may bên ngoài và có thể nhận biết nhưng nằm ở sự tốt đẹp và giàu có của tâm hồn, thứ bên trong và không thể nhìn thấy” câu nói đã khẳng định vai trò quan trọng của tâm hồn. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Việc nuôi dưỡng tâm hồn đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình thành nhân cách của mỗi người; một tâm hồn trong sáng, giàu có sẽ giúp ta trở nên ấm áp, lương thiện; một tâm hồn chịu nhiều tổn thương sẽ khiến ta rụt rẻ, hoài nghi về cuộc sống. - Ý 2. Nuôi dưỡng một tâm hồn đẹp giúp con người lạc quan, nhìn nhận cuộc sống khách quan hơn từ đó nỗ lực tìm kiếm giải pháp. - Ý 3. Nuôi dưỡng tâm hồn giúp ta hiểu hơn về chính minh, khám phá những góc khuất trong tim mình để thấy yêu và trân trọng bản thân hơn. - Y 4. Một tâm hồn đẹp sẽ giúp ta có thể hài hòa và nhận được thiện cảm từ mọi người. - Ý 5. Nuôi dưỡng tâm hồn không những khiến cho cuộc sống của ta ý nghĩa hơn mà còn góp phần phát triển một xã hội văn minh. Chứng minh: Cuộc sống hiện đại với nhịp sống nhanh và gấp khiến con người hối hả với những lo toan để rồi đôi khi quên mất một thứ quan trọng cần được chăm sóc đó là tâm hồn. Hơn nữa sự phát triển của công nghệ, mạng xã hội làm một số người mải mê trên thế giới ảo, tâm hồn dẫn trở nên héo mòn và chai sạn. Bài học nhận thức: Tâm hồn được ví như viên ngọc sáng.
  16. ĐỀ 18: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC SỐNG CHẬM - Đó không phải là lối sống chậm chạp theo nghĩa thông thường mà là “muốn làm mọi việc theo một tốc độ đúng đắn, tận hưởng từng phút từng giờ chứ không phải là tính đếm chúng; làm mọi thứ tốt nhất có thể chứ không phải làm sao cho nhanh". Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Sống chậm khiến con người có thể cảm nhận rõ hơn về mọi thứ xung quanh để kịp nhận ra những gì đáng giá nhất. - Ý 2. Sống chậm là cách chúng ta cho bản thân thời gian và hiểu chính mình hơn, sự thay đổi trong con người mình diễn ra trong từng khoảnh khắc và có thể chúng ta sẽ vô tình bỏ lỡ những thời khắc đáng giá của cuộc đời. - Ý 3. Sống chậm giúp ta sống trọn vẹn và ý nghĩa hơn bởi nếu nghĩ cuộc đời trăm năm là dài nhưng so với cái vô thuỷ vô chung của cuộc đời thì lại vô cùng hữu hạn . - Ý 4. Sống chậm là cách con người tận hưởng mọi khoảnh khác, trân trọng những gì mình đang có và có động lực để phấn đấu nhiều hơn. - Ý 5. Lối sống chậm dạy ta biết yêu thương, nâng niu, trân trọng và quan tâm mọi người nhiều hơn. Chứng minh: ... mọi người đều đang cố gắng cân bằng cuộc sống bằng việc sống chậm. - Và chúng ta cũng cần ý thức sống chậm để khiến mọi thứ tốt hơn chứ không phải là sự nguy biện cho việc chậm trễ hay trì hoãn. - Bài học nhận thức: Sống ở đời, nếu đi quá nhanh, ta sẽ mất đi những cảm xúc nho nhỏ, thậm chí là mất đi những khoảnh khắc đẹp nhất. ĐỀ 19: LÀM GÌ ĐỂ VƯỢT QUA ÁP LỰC VÔ HÌNH? Chúng ta cần tìm cách để vượt qua áp lực vô hình. Tôi tin rằng việc đi tìm nguyên nhân của những áp lực và từng bước khắc phục nó là một giải pháp hiệu quả. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Con người cần đủ sự bình tĩnh và tĩnh táo để định hình lại xem mình đang gặp rắc rối ở đâu.
  17. - Ý 2. Hãy trở nên tự tin và lạc quan hơn, nhưng để làm được điều này ta cần sự chuẩn bị chu đáo và rèn luyện kĩ càng từ công việc cá nhân cho đến những vấn đề gia đình, xã hội. - Ý 3. Để vượt qua áp lực vô hình, cần có cái nhìn tổng quan để từ đó chắt lọc ra những thứ quan trọng, đừng cố ôm đồm tất cả trong khi con người có những giới hạn nhất định. - Ý 4. Việc tập trung vào thứ quan trọng nhất và nỗ lực để nó tốt hơn giúp ta tránh bị tác động bởi những thứ vụn vặt. - Ý 5. Có những việc con người không thể làm được nếu chỉ có một mình, khi đó hãy nhờ đến sự giúp đỡ của người khác, đừng coi đó là vấn đề về lòng tự trọng hay gây phiền cho người khác bởi mọi người luôn sẵn lòng để giúp chúng ta tốt hơn. Chứng minh: Như Hoa hậu Hoàn vũ 2019, Nguyễn Trần Khánh Vân đã vượt qua áp lực của người đi trước đã xuất sắc vào TOP 21 chung cuộc. Dù không thể nối tiếp thành tích, nhưng Khánh Vân đã vượt qua chính mình. Bài học nhận thức: Vượt qua được những áp lực vô hình là điều đáng quý, nhưng con người cần bản lĩnh vững vàng, sẵn sàng để chấp nhận thử thách. ĐỀ 20: SỨC MẠNH CỦA NHỮNG LỜI KHEN Thomas Fuller từng nói: "Lời khen chẳng tốn một xu nhưng nhiều người sẵn sàng trả giá cao cho nó", câu nói của nhà sử học người Anh đã khẳng định sức mạnh của lời khen. Đó là những lời ca ngợi, tán thưởng, khích lệ tinh thần người khác khi họ làm được điều tốt đẹp. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1: Lời khen có sức mạnh cổ vũ tinh thần rất lớn, đó không chỉ là sự ghi nhận hành động đẹp của một người mà còn tạo động lực để họ làm nhiều việc tốt hơn nữa. - Ý 2. Những lời khen giúp ta nhận ra cái đẹp, cải thiện trong con người mình. - Ý 3. Lời khen càng có sức mạnh lớn lao, đó là động lực để ta vượt lên nghịch cảnh, thắp lên hi vọng về tương lai tươi sáng để chúng ta không từ bỏ mà vững vàng bước tiếp. - Ý 4. Khi trao đi lời khen; điều này tạo động lực cho chính mình trở thành những người tích cực làm việc có ý nghĩa, không chỉ vì bản thân mà còn hướng đến cộng đồng. - Ý 5. Lời khen có sức mạnh lan toả tinh thần tích cực, gắn kết con người và trở thành động lực để mọi người nỗ lực hơn nữa
  18. Chứng minh: Những ngày tháng dịch bệnh Corid-19 trên cả nước ta nhờ những tấm lòng thiện nguyện với những gian hàng không đồng, những chuyến xe nghĩa tình...mọi người vơi đi phần nào nỗi đau cũng như được trao hi vọng về tình người, về điều tốt đẹp trong cuộc sống. Nhưng cũng có lúc những khó khăn về tài chính, nhân lực khiến họ mệt mỏi; chính những lời ghi nhận, tán thưởng của mọi người đã thôi thúc, cổ vũ họ mạnh mẽ hơn để cùng chúng ta vượt qua đại dịch. - Phản đề: Lời khen có sức mạnh lan toả tinh thần tích cực, gắn kết con người và trở thành động lực để mọi người nỗ lực hơn nữa. Tuy nhiên cần phân biệt giữa lời khen và nịnh bợ, những lời nói ngon ngọt nhằm mục đích cá nhân không chỉ khiến người khác hiểu sai lệch mà còn khiến cho các giá trị đạo đức bị băng hoại. Bài học nhận thức: Lời khen có sức mạnh lớn nhưng con người hãy tìm cách để chứng minh bàn thân và khiến người khác đưa ra lời khen chứ không phải mù quáng chạy theo sự tán thưởng của bất kì ai. ĐỀ 21: Ý NGHĨA CỦA NHỮNG HÀNH ĐỘNG TỐT ĐẸP - Ý 1. Những hành động tốt của chúng ta trong cuộc sống thể hiện thiện chí quan tâm và giúp đỡ mọi người. - Ý 2. Không chỉ giúp người khác vượt qua khó khăn, việc làm tốt của ta còn khơi dậy trong họ niềm tin vào sự sống, thúc đẩy họ nỗ lực hơn nữa đồng thời giúp họ cảm nhận được tình người trong cuộc sống từ đó khơi dậy khát vọng hướng thiện của những con người ấy. - Ý 3. Một người hành động tốt, nhiều người cùng hưởng ứng và tất cả đều sống hướng đến cải thiện, khi đó cuộc đời sẽ trở nên đáng sống hơn, mối quan hệ giữa mọi người gần bó và bên lâu hơn, xã hội sẽ văn minh và phát triển hơn. - Ý 4. Khi ta trao đi việc làm tốt cũng là lúc ta nhận về sự yêu thương của mọi người, tâm hồn ta trở nên trong sáng, an yên, và thanh thản hơn. Chứng minh: Trong bối cảnh chúng ta đang gặp rất nhiều khó khăn do dịch Covid- 19 gây ra thì càng đề cao hành động tốt. Anh Vũ Quốc Cường - chủ nhân quán cơm chay xã hội “Cường béo" với những suất cơm miễn phí của anh đã giúp biết bao người không bị bỏ đói, có thể cảm nhận được hơi ấm của tình người. Tám lòng của anh trở thành cảm hứng và tiếp thêm động lực để mọi người cùng làm việc tốt. Bài học nhận thức: Hành động tốt không chỉ đối với con người mà còn đối với tất cả mọi sinh vật khác, có như thể cuộc sống mới tốt đẹp hơn
  19. ĐỀ 22: Ý THỨC SỰ GẮN BÓ CỦA CÁ NHÂN VỚI CỘNG ĐỒNG Con người là những cá thể nhỏ bé nhưng khi hợp sức lại với nhau có thể làm nên điều phi thường vì thể chúng ta cần ý thức về sự gắn bó của cá nhân với cộng đồng. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Sự gần bó của cá nhân với cộng đồng giúp ta bù đắp những thiếu sót và tăng cường sức mạnh để vượt lên khó khăn đồng thời đạt được mục đích. - Ý 2. Tạo nên một xã hội vững mạnh với những con người luôn có ý thức cầu tiến, thể hiện tinh thần trách nhiệm. - Ý 3. Ý thức về sự gắn bó của cá nhân với cộng đồng càng có ý nghĩa khi chúng ta đang phải đối mặt với những vấn đề mang tính toàn cầu như biến đổi khí hậu, chủ nghĩa cực đoan. - Ý 4. Ý thức về sự gắn bó của cá nhân với cộng đồng sẽ giúp con người tiết chế cái tôi để có thể dung hoà với mọi người - Ý 5. Sự gắn bó của cá nhân với cộng đồng thể hiện tinh thần hợp tác chứ không phải là sự cực đoan dựa dẫm, lệ thuộc, ỷ lại vào người khác. Chứng minh: Nóng nhất thời điểm hiện tại là diễn biến phức tạp của đại dịch Covid- 19 làm đảo lộn cuộc sống của mọi người. Lúc này điều cần thiết nhất là ý thức gắn bó của mỗi cá nhân với cộng đồng, ý thức vai trò và nhiệm vụ của mình trong công cuộc chống dịch để chúng ta có thể đưa mọi thứ trở lại quỹ đạo ban đầu. Bài học nhận thức: Mỗi người cần sống tự lập, tự chủ và ý thức gắn bó với cộng đồng, vừa là cái tôi duy nhất nhưng cũng là một phần không thể thiếu của cuộc đời chung. ĐỀ 23: SỨC MẠNH CỦA VIỆC LAN TOẢ YÊU THƯƠNG Sống trong đời sống cần có một tấm lòng Để làm gì em biết không? Để gió cuốn đi, để gió cuốn đi". Những câu hát quen thuộc trong bài hát nổi tiếng “Để gió cuốn đi" của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã gợi lên trong lòng mỗi người về việc lan toà tình yêu thương. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Lan tỏa yêu thương mang hơi ấm của tình người đến với tất cả chúng ta, là chất keo gắn kết mọi người, nhờ sự lan toả đó mà cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn.
  20. - Ý 2. Làm cho cho mối quan hệ giữa người và người gần gũi và tốt đẹp hơn, không chỉ thể hiện nhân cách đáng quí của mỗi cá nhân mà còn góp phần hình thành một xã hội văn minh, phát triển. - Ý 3. Sức mạnh của sự lan toả yêu thương là giúp đỡ người khác, hỗ trợ lẫn nhau bước ra khỏi những biến cố cuộc đời. - Ý 4. Thể hiện sức mạnh của nó, mọi người sẵn lòng đưa tay ra cho người cần mình Chứng minh: Hiện nay chúng ta đang phải đối mặt với dịch Covid-19, sự lây lan của vi-rút làm cho cuộc sống bị đảo lộn và con người chịu nhiều tổn thương. Trong hoàn cảnh đó, việc lan toả yêu thương càng thể hiện sức mạnh của nó, mọi người sản lòng đưa tay ra cho người cần mình, những cây ATM gạo, ATM oxy liên tiếp được mở ra để hỗ trợ người nghèo; những bữa cơm không đồng để không ai bị bỏ đói..... và sự hi sinh thầm lặng của những người tuyến đầu khiến cho ta cảm nhận rõ hơn về sức mạnh của tình thương. Bài học nhận thức: Chúng ta cần ý thức được sức mạnh của việc lan toa tình yêu thương để từ đó không ngừng trao đi tấm lòng, nhận lại hạnh phúc. ĐỀ 24: Ý NGHĨA CỦA SỰ THAY ĐỔI TRONG CUỘC SỐNG Thế giới không bao giờ đứng yên và mọi thủ đều sẽ thay đổi. Đây là một hiện tượng tích cực của cuộc sống, thay đổi khiến con người tốt đẹp hơn. Triển khai và bàn luận vấn đề - Ý 1. Thay đổi giúp ta sửa sai và hướng đến giá trị tích cực - Ý 2. Thay đổi giúp ta không rơi vào trạng thái tụt hậu hay bị đào thải, bỏ lại phía sau. - Ý 3. Thay đổi cũng là cách con người đón nhận cuộc sống một cách chủ động và tích cực, chúng ta sẽ học cách thích nghi và đối mặt với biến cố, biết thừa nhận thiếu sót và cố gắng hơn nữa để thành công. - Ý 4. Thay đổi không cho phép ta đứng yên và trì hoãn, mọi người đều nỗ lực vượt lên chính mình, thay đổi để trở thành phiên bản tốt nhất của bản thân. Chứng minh: Chúng ta có thể tiến triển được như ngày hôm nay nếu Edison không thay đổi phương thức sau hàng trăm thất bại trong nỗ lực sáng chế bóng đèn điện? Sẽ thế nào nếu không có Internet ra đời và chúng ta thay đổi căn bản phương thức hoạt động đời sống, dù ban đầu còn nhiều bỡ ngỡ nhưng sự tiện lợi và nhanh gọn của hiện tại là thành quả từ sự nỗ lực thay đổi của mọi người.